Musiqa terapiyasida stressga qarshi kognitiv funksiyalarni rivojlantirish nazariy asoslari

Abstract

Ushbu maqolada musiqa terapiyasi orqali stressga qarshi kognitiv funksiyalarni rivojlantirishning nazariy asoslari va mexanizmlari chuqur tahlil qilingan. Tadqiqot kognitiv funksiyalarning asosiy komponentlari - ishchi xotira, ijroiy funktsiyalar, diqqat nazorati, kognitiv moslashuvchanlik, meta-kognitiv ko‘nikmalar - va ularning stress sharoitlaridagi buzilishlari hamda musiqa ta’sirining bu funksiyalarni rivojlantirishdagi roli systematik ko‘rib chiqilgan. Maqolada kognitiv zaxira (cognitive reserve), neyroplastitlik va kompensator mexanizmlar nazariyalari, dual-task paradigmasi, transfer effektlari va umumlashtirish masalalari muhokama qilingan. Tadqiqot zamonaviy kognitiv nevrologiya yondashuvlari - dorsolateral prefrontal korteks funksiyalari, frontoparietal tarmoq, default mode network modulyatsiyasi - kontekstida musiqa ta’sirini tahlil etadi.