Robototexnika va inson: hamkorlik yoki raqobat?

Authors

  • Almardon Mamatovich Mustafoqulov “Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti” Milliy Tadqiqot Universiteti
  • Akmaljon Zohidjon-o‘g‘li Yoqubjonov “Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti” Milliy Tadqiqot Universiteti

Keywords:

robototexnika, sanoat robotlari, sun’iy intellekt, inson mehnati, avtomatlashtirish, hamkorlik robotlari (cobots), gumanoid robotlar, ish o‘rinlari, reskilling, WEF, IFR, McKinsey, mehnat bozori, iqtisodiy ta’sir, STEM ta’limi, mexatronika, irrigatsiya texnologiyalari, embodied AI, robot zichligi, venchur kapital

Abstract

Ushbu maqola robototexnika va sun’iy intellektning jamiyat, iqtisodiyot hamda inson mehnatiga ko‘p qirrali ta’sirini tahlil etadi. Tadqiqotda Xalqaro Robototexnika Federatsiyasi (IFR), Jahon Iqtisodiy Forumi (WEF), McKinsey Global Institute, Goldman Sachs va Silikon vodiysi Robototexnika Markazi (SVRC) kabi nufuzli tashkilotlarning 2025-2026-yillardagi eng yangi statistik ma’lumotlari va hisobotlari asos qilib olingan. Maqolada global robototexnika bozorining 2026-yilda 38 mlrd ga yetgani, gumanoid robotlarning tijorat bosqichiga o‘tgani, sanoat robotlari o‘rnatilishining barqaror o‘sish tendensiyasi, shuningdek, WEF prognozi bo‘yicha 2030-yilga kelib 92 million ish o‘rnining yo‘qolishi va 170 million yangi ish o‘rnining yaratilishi masalalari keng yoritilgan. Jadvallar, bar diagramma, aylana diagramma, chiziqli diagramma va oqim diagrammasi yordamida ma’lumotlar ko‘rgazmali tarzda taqdim etilgan. Maqola robototexnikaning afzalliklari va kamchiliklarini qiyosiy tahlil qilgan holda, qayta tayyorlash (reskilling), STEM ta’limi va inson-robot hamkorligi (cobots) masalalarida amaliy tavsiyalar beradi. Xulosa sifatida ta’kidlanadiki, robototexnika inson mehnatini to‘liq almashtirmaydi - balki uni qayta shakllantiradi va malakali mutaxassislar uchun yangi imkoniyatlar ochadi.

Downloads

Published

2026-06-24

How to Cite

Almardon Mamatovich Mustafoqulov, & Akmaljon Zohidjon-o‘g‘li Yoqubjonov. (2026). Robototexnika va inson: hamkorlik yoki raqobat? . Science and Education, 7(6), 56–64. Retrieved from https://openscience.uz/index.php/sciedu/article/view/8953

Issue

Section

Technical Sciences