Davlat xaridlarida shaffoflik va sun’iy intellekt

Abstract

Davlat xaridlari davlat byudjeti xarajatlarining sezilarli qismini tashkil etadi va korrupsiya xatari eng yuqori boʻlgan sohalardan biri hisoblanadi. An’anaviy shaffoflik mexanizmlari ma’lumotlarning ulkan hajmi sharoitida qoidabuzarliklarni oʻz vaqtida aniqlashga har doim ham qodir emas. Mazkur maqolada davlat xaridlarida shaffoflikni ta’minlashda sun’iy intellekt texnologiyalarining imkoniyatlari va tahdidlari tahlil qilingan. Davlat xaridlari byudjet xarajatlarining katta qismini tashkil etib, korrupsiya xatari yuqori boʻlgan soha sifatida yoritilgan hamda an’anaviy shaffoflik mexanizmlarining cheklovlari koʻrsatilgan. Sun’iy intellektning anomaliyalarni aniqlash, korrupsiya xavfini bashoratlash, til biriktirishni fosh etish va xarid hujjatlarini avtomatik tahlil qilishdagi oʻrni ochib berilgan. Shuningdek, ma’lumotlar sifatiga bogʻliqlik va noxolislik kabi tahdidlar muhokama qilinib, sun’iy intellekt izohlanuvchi modellar, inson nazorati va mustahkam huquqiy asos bilan birga qoʻllanilgandagina samarali boʻlishi asoslangan. Oʻzbekistonning elektron xaridlar tizimida ushbu texnologiyalarni bosqichma-bosqich joriy etish boʻyicha tavsiyalar bildirilgan.